fbpx

Vier manieren om doelen te stellen

Werk je in de hulpverlening en vind je doelen stellen lastig? Tijdens je studie ben je waarschijnlijk doodgegooid met SMART. Wanneer een doel iemand niet aanspreekt dan heeft het weinig zin, hoe SMART het ook is geformuleerd. Er zijn ook andere manieren om doelen te stellen. In dit artikel krijg je een aantal alternatieven die je misschien enthousiast maken om goede doelen op te stellen met je cliënt. 

Share on facebook
Facebook
Share on twitter
Twitter
Share on linkedin
LinkedIn
Share on whatsapp
WhatsApp

RUMBA

  • Relevant – Is het doel relevant? Hoeveel doelen ga je stellen? Is dit het belangrijkste doel? 
  • Understandable – Is het doel begrijpelijk? Of staat het in hulpverlenerstaal geschreven? 
  • Measurable –  Is het doel meetbaar? 
  • Behavioral –  Is het doel beschreven in termen van gedrag? Dit vind ik zelf een heel belangrijke. 
  • Attainable – Is het doel haalbaar? Lijkt op Realistisch van het SMART principe. 

MAGIE

  • Meetbaar – Is het doel meetbaar? 
  • Acceptabel – Is er draagvlak? Zo niet, dan is er geen motivatie. Zeg maar dag tegen je doel. 
  • Gecommuniceerd – Is het doel besproken met de cliënt? Lijkt logisch, maar dit gebeurt niet altijd!
  • Inspirerend – Geen inspiratie, geen motivatie.
  • Engagerend – Zet dit doel de cliënt in beweging? Kan de cliënt zich hieraan verbinden?

FUZZY

  • Feestelijk Mensen moeten er lol in hebben om voor het halen van de doelstelling te gaan.
  • Uitdagend – Als het niet uitdagend is, dan wil de cliënt er misschien niet de moeite voor nemen.  
  • Zuiver – Het doel moet weergeven wat je echt wilt.
  • Zinnelijk Mensen moeten een prettig opwindend gevoel hebben bij een doelstelling.
  • Yes! – Een doelstelling moet enthousiasme oproepen. Yes!

SMART

Last but not least, toch weer even SMART onder de aandacht brengen. Het is wellicht de meest bekende manier om doelen te stellen.

  • Specifiek – Is het doel concreet en specifiek genoeg? 
  • Meetbaar – Is het doel meetbaar? 
  • Acceptabel – Staat de cliënt wel open voor dit doel? 
  • Realistisch – Is het doel realistisch en niet te hoog gegrepen? 
  • Tijdgebonden – Welke tijdperiode wordt er aan het doel gekoppeld? 

Soms plakken ze er nog de I aan vast. Die staat voor Inspiratie. Is het doel inspirerend? Er is ook nog SMARTIE, waarbij de E multi interpretabel is, variërend van Energiek, Engagerend tot Ecologisch. Wat jou het meest aanspreekt. 

Overlap

Kijk eens aan, 4 manieren om doelen te stellen. Je ziet dat er veel overlap is, maar toch focust elke techniek weer net op iets anders. 

Werk je met SMART maar geeft het geen energie? Probeer dan eens FUZZY. Zijn je doelen te technisch? Misschien is RUMBA effectiever omdat het richt op beschreven gedrag.

Goede doelen formuleren

Doelen werken alleen als jij of de persoon die begeleidt er JA tegen zegt. Extrinsieke motivatie (geld, privileges etc) is mooi. Het werkt echter het beste wanneer iemand er echt aan wilt werken. Daarnaast is het ook van belang wat voor soort doel je stelt. Het is beter om ontwikkeldoelen op te stellen dan prestatiedoelen. Bij ontwikkeldoelen gaat het om progressie, bij prestatiedoelen om een eindresultaat. 

Werk met kleine concrete acties naar een doel toe, want deze acties zijn relatief gemakkelijk te behalen. Succeservaringen werken motiverend om aan het volgende doel te werken. 

Als je goede doelen stelt, dan bespaart je dit veel tijd én energie. Je werk wordt er een stuk leuker van, omdat het je energie en voldoening geeft.